Skip to content

Free learning pack · Episode 1

Interactive transcript

Wrocław: A City Shaped by Changing Borders, Names and People

Kliknij lub dotknij wyróżnionego słowa, aby zobaczyć tłumaczenie i objaśnienie.

Witajcie, kochani. Dzisiaj seria bardzo ciekawych słówek i zwrotów, a w tle Wrocław — miasto, które zmieniało , zmieniało , zmieniało . Miasto, które jest bardzo ciekawe, ma bardzo ciekawą , czyli taki taki charakter, unikalny charakter na tle innych miast Polski. Porozmawiamy troszeczkę o Wrocławia, o jego mieszkańcach i jego losach na przestrzeni wieków. Zapraszam. Tak naprawdę cała historia zaczyna się w okolicach X wieku naszej ery, kiedy we Wrocławiu zaczęli pierwsi mieszkańcy. A osiedlali się na Ostrowie Tumskim. Jeżeli ktoś z was był we Wrocławiu, to wie, że jest to jedno z najstarszych, jedno z najstarszych miejsc, jedno z najstarszych miejsc we Wrocławiu. Dlaczego tam właśnie mieszkańcy zaczynali się osiedlać? Dlatego że Ostrów Tumski otoczony jest Odrą, czyli główną rzeką, która płynie przez miasto, i jej odnogami. To przede wszystkim ochronę, ale także pomagało w handlu. Rzeka była jakby w tamtych czasach nośnikiem poprostu wymiany między ludźmi zamieszkującymi różne tereny. W X wieku także na terenie Ostrowa Tumskiego powstało biskupstwo. Biskupstwo, czyli siedziba biskupów, czy też biskupa. Biskup to po polsku jakby taki najwyższy hierarcha czy też zwierzchnik Kościoła na danym terenie. miasta został gwałtownie zatrzymany w 1245 roku, podczas mongolskiego. Najazd, czyli taka zorganizowana napaść zbrojna. Mieszkańcy, którzy zaczęli powoli osiedlać się na troszeczkę dalszych terenach, troszeczkę dalej od Ostrowa Tumskiego, schronili się właśnie w Ostrowie, na terenie Ostrowa Tumskiego. No a reszta miasta została praktycznie zniszczona, spalona. Na szczęście dla miasta, Mongołowie nie zatrzymali się we Wrocławiu, tylko poszli dalej w kierunku dzisiejszej Legnicy i właściwie mieszkańcy zaczęli szybko miasto . Język polski nie jest łatwy — odbudowywać. Powstał rynek po lewej stronie rzeki, czyli po wschodniej stronie rzeki. Zaczął handel. W mieście osiedlali się rzemieślnicy i kupcy. I co ciekawe, ten najazd mongolski wcale nie zakończył takiej takiej takiego rozwoju miasta. , tknął mieszkańców i władców do większego wysiłku i Wrocław zaczął się rozwijać jeszcze szybciej. W 2. połowie 13. wieku miał już ceglany mur i fosę. Jedną z takich ciekawych rzeczy, które budują tożsamość czy też dziedzictwo miasta, jest to, że Wrocław zmieniał swoje granice, zmieniał państwa, w których tak jakby się znajdował, i zmieniał władców. I taka sytuacja pojawiła się już w XIV wieku, kiedy Henryk VI, ostatni władca Wrocławia pochodzący od Śląskich

Piastów. Ponieważ nie miał syna, na mocy umów wcześniejszych zawartych przeszedł Wrocław na stronę korony czeskiej. To było to dosyć w tamtych czasach. Władcy zmieniali się, tak samo pewne obszary potrafiły wędrować w posiadanie innych do państw poprzez różne umowy, dziedziczenia czy też . Co ciekawe, mieszkańcy oczywiście nie zaczęli nagle mówić po czesku. Właściwie ich życie się nie zmieniło, było bardzo podobne. Po śmierci króla Czech, Ludwika Jagiellończyka, w XVI wieku miasto przeszło w posiadanie rodziny Habsburgów. Wtedy też miasto zmieniło swoje wyznanie na protestantyzm. Protestantyzm, czyli protestancka. Co ciekawe, Ostrów Tumski pozostawił swój charakter, zachował swój odrębny charakter, swój odrębny katolicki charakter. Później, w XVIII wieku, co ciekawe, Wrocław znów przeniósł się w inne granice — tym razem w granice Prus. No i miasto stało się bardzo ważnym punktem administracyjnym i taką twierdzą pruską. I potem, w XIX wieku, po tym, jak powstało Cesarstwo Niemieckie, Wrocław zmienił nazwę na Breslau i stał się Niemiec. I to właśnie bardzo ciekawie pokazuje, jak złożoną i tożsamość ma miasto i jakie ciekawe, barwne, wielokulturowe dziedzictwo. Na początku 19. wieku Breslau otoczony był fortyfikacjami i murami. To się zmieniło po przejściu wojsk napoleońskich, którzy rozebrali te fortyfikacje, w związku z czym, Wrocław poszerzył swoje granice i rozlał się na dalsze obszary, dalej od centrum. To jakby rozwój miasta. Powstał Uniwersytet Wrocławski. Miasto stawało się ważnym ośrodkiem nauki, kultury i życia akademickiego. Powstawały koleje, powstawały konne, a potem pod koniec 19. wieku tramwaje elektryczne. Większość mieszkańców miasta w tamtym okresie w Breslau mówiło po niemiecku, ale w mieście żyła też duża grupa mieszkańców polskiego i żydowskiego. Także było to praktycznie od samego początku miejsce . Wielokulturowe, czyli, czyli miejsce, w którym żyły ze sobą, jakby żyli ze sobą mieszkańcy różnych, różnych kultur i różnych . Takim symbolem ambicji miasta tamtego okresu była budowa Hali Stulecia przez Maksa Berga w 1913 roku, która miała , że Breslau chciał być w tamtych czasach jednym z najnowocześniejszych miast swojej epoki. Nowoczesna historia Wrocławia ma swój bardzo ciemny rozdział. … W XX wieku, kiedy naziści doszli do władzy, odczuł to także Wrocław i jego mieszkańcy, szczególnie żydowska część miasta. Sam Wrocław podczas II wojny światowej pozostawał troszeczkę na uboczu. , że przejdzie przez tą pożogę wojenną bez większych strat. Tak jednak nie było. Los nie był przyjazny tak bardzo dla Wrocławia, czy też w tamtym okresie dla Breslau. Kiedy wojna dobiegała końca, Armia Czerwona zbliżała się do granic Rzeszy, Wrocław, czy też Breslau, został mianowany fortecą

Festung Breslau. Na początku 1945 roku, kiedy Armia Czerwona miasto i je z każdej strony, Wrocław bardzo bardzo ucierpiał. Praktycznie w całości został zniszczony. Festung Breslau skapitulowało 6 maja 1945 roku. Miasto było praktycznie w ruinie i teraz pojawiło się pytanie: kto ma odbudować to miasto z gruzów? Kto ma zająć się odbudowywaniem, czyli jakby stawianiem wszystkiego na nowo? Zakończenie II wojny światowej sprawiło, że Wrocław stał się, właściwie Breslau stał się Wrocławiem. Miasto stało się miastem polskim. Dla , dla mieszkańców tamtejszej epoki, dla mieszkańców Wrocławia oznaczało to , przesiedlenie czyli tak jakby wygnanie, tak jakby zmuszenie tamtejszych mieszkańców do wyjazdu, do opuszczenia ziem związanych z Wrocławiem i przesiedlenie się na tereny niemieckie. Po stronie polskiej oznaczało to również przesiedlenie z tak zwanych Kresów Wschodnich, terenów dawnej Rzeczypospolitej. Z okolic Lwowa i Wilna ciągnęli ludzi, tysiące ludzi, którzy osiedlali się właśnie we Wrocławiu i mieszkańcami miasta. Odbudowywano ulice, odbudowywano domy, i to ponownie pokazuje, jak skomplikowaną i wielokulturową tożsamość ma to miasto, ale też dziedzictwo. W mieście pozostały jakby elementy z kultury niemieckiej, żydowskiej. Oczywiście pojawiły się potem elementy z kultury polskiej. Ale to wszystko , że ta tożsamość stawała się bardzo ciekawa i bardzo skomplikowana zarazem. Dzisiejszy Wrocław to tak naprawdę , wielokulturowe miasto, duży ośrodek biznesowy w Polsce, często nazywany również miastem spotkań. To tyle tej krótkiej historii Wrocławia. Napiszcie proszę w komentarzu, który okres miasta, rozwoju, czy też czy też historii miasta spodobał wam się najbardziej albo zaskoczył was najbardziej. Oczywiście wszystko po polsku. Poniżej tego odcinka znajdziecie całkowicie za darmo tak zwany free learning pack, czyli cała cały transkrypt tego podcastu, słownictwo i ćwiczenia — wszystko w formie interaktywnej. Także wejdźcie na dół, kliknijcie w link, ściągnijcie sobie te materiały i uczymy się polskiego. Pozdrawiam i do zobaczenia.

PolishPuzzle · Episode 1